New UPSC Foundation, Optional and TGPSC/APPSC batches are open — book your counselling slot.Today's Current AffairsToday's Daily QuizCall 98804 87071
Polity & GovernanceThursday, 5 November 2026

ఫారం 6, SIR ప్రకటనను వేరు చేసిన ECI: ఓటరు నమోదు, చేర్పునకు రక్షణలు

ప్రత్యేక సమగ్ర సవరణ జరుగుతున్న రాష్ట్రాల్లో ఆన్‌లైన్ ఫారం 6ను, దానితోపాటు సమర్పించే SIR ప్రకటనను భారత ఎన్నికల సంఘం వేరు చేసింది. ప్రతి పత్రానికి విడివిడిగా OTP ధృవీకరణ, ఇ-సంతకం అవసరం. ఈ మార్పు నిర్దేశిత నమోదు దరఖాస్తును అదనపు ప్రకటన నుంచి వేరు చేస్తుంది. అయితే, దరఖాస్తుదారులు ఇప్పటికీ రెండింటినీ సమర్పించాల్సి ఉండటంతో చట్టపరమైన స్పష్టత, అర్హులు మినహాయింపునకు గురికాకుండా రక్షణలు కల్పించడం ప్రధాన అంశాలుగా మారాయి.

The ECI has separated online Form 6 from the SIR declaration, requiring applicants to submit and verify each document separately.

The ECI has separated online Form 6 from the SIR declaration, requiring applicants to submit and verify each document separately.

Image: The Hindu

Why in news

ఫారం 6, SIR ప్రకటనను కలిపి ఉంచడంపై వ్యక్తమైన ఆందోళనల నేపథ్యంలో ECI తన ఆన్‌లైన్ సమర్పణ ప్రక్రియను సవరించింది. SIR పూర్తయిన రాష్ట్రాల్లో డిజిటల్ వేదికల నుంచి ప్రకటనను ఇప్పటికే ఉపసంహరించింది.

GS 2: ప్రజా ప్రాతినిధ్య చట్టాల ముఖ్య లక్షణాలుGS 2: రాజ్యాంగ పదవులకు నియామకం, రాజ్యాంగ సంస్థల అధికారాలు, విధులు, బాధ్యతలుGS 2: ప్రభుత్వ విధానాలు, జోక్యాలు; వాటి రూపకల్పన, అమలు నుంచి ఉత్పన్నమయ్యే సమస్యలుప్రిలిమ్స్: భారత ఎన్నికల సంఘం, ఓటర్ల జాబితాలు, ఓటరు నమోదు

Background

ఓటరు నమోదు ప్రధానంగా ప్రజా ప్రాతినిధ్య చట్టం, 1950, ఓటర్ల నమోదు నియమాలు, 1960 ద్వారా నియంత్రించబడుతుంది. భారత పౌరసత్వం, చట్టబద్ధ ఓటు వయస్సును చేరుకోవడం, నియోజకవర్గంలో సాధారణ నివాసం, చట్టబద్ధ అనర్హత లేకపోవడం అర్హతకు ఆధారాలు. ఓటర్ల జాబితాలో పేరు చేర్పునకు ఫారం 6 నిర్దేశిత దరఖాస్తు. ఓటర్ల నమోదు అధికారులు నమోదు అభ్యర్థనలపై నిర్ణయిస్తారు; ECI జాబితాల తయారీ, సవరణలను పర్యవేక్షిస్తుంది. సవరణ రెండు లక్ష్యాలను సమన్వయం చేయాలి: అనర్హ లేదా ద్వంద్వ నమోదులను తొలగించడం, ప్రక్రియాపరమైన అవరోధాల వల్ల అర్హులైన పౌరులు మినహాయింపునకు గురికాకుండా చూడటం.

ఆన్‌లైన్ ప్రక్రియలో ఏం మారింది?

అందించిన నివేదిక ప్రకారం, బిహార్ SIR సమయంలో ప్రకటనను ప్రవేశపెట్టిన తరువాత కాగిత రూపంలో సమర్పించేటప్పుడు ఫారం 6, దానితోపాటు ఇచ్చే SIR ప్రకటన ఇప్పటికే వేర్వేరు పత్రాలుగా ఉన్నాయి. అయితే, ఆన్‌లైన్‌లో ఒకే OTP, ఇ-సంతకంతో రెండింటినీ కలిపి సమర్పించేవారు.

సవరించిన విధానం ప్రకారం, నిర్దేశిత ఫారం 6, SIR ప్రకటన వేర్వేరు ఆన్‌లైన్ సమర్పణలు. ప్రతిదానికి ప్రత్యేక OTP ధృవీకరణ, ఇ-సంతకం అవసరం. SIR జరుగుతున్న రాష్ట్రాల్లో దరఖాస్తుదారులు విజయవంతమైన సమర్పణ కోసం రెండు దశలనూ పూర్తి చేయాలి.

  • వేరు చేయడమంటే SIR జరుగుతున్న రాష్ట్రాల్లో అనుబంధ ప్రకటనను ఉపసంహరించినట్లు కాదు.
  • SIR పూర్తయిన రాష్ట్రాల్లో డిజిటల్ వేదికల నుంచి ప్రకటనను గతంలోనే ఉపసంహరించారు.
  • వేరు చేయాలని ఆదేశిస్తూ తన ఓటర్ల జాబితా విభాగం అక్టోబర్ 21న తీసుకున్న నిర్ణయాన్ని ECI తన ప్రతివాద అఫిడవిట్‌లో ప్రస్తావించింది.

Infographic

ఓటరు నమోదు: స్పష్టత, చట్టబద్ధత, సమ్మిళితత్వం

నిర్దేశిత దరఖాస్తు

ఓటర్ల జాబితాలో చేర్పునకు ఫారం 6 దరఖాస్తుగా కొనసాగుతుంది.

ప్రత్యేక ప్రకటన

వర్తించే చోట SIR ప్రకటనకు ప్రత్యేక ప్రామాణీకరణ అవసరం.

చట్టపరమైన క్రమశిక్షణ

పరిపాలనా అవసరాలు చట్టం, నియమాలకు అనుగుణంగా ఉండాలి.

న్యాయబద్ధ ప్రక్రియ

నోటీసు, అవసరమైనప్పుడు వాదన వినే అవకాశం, అందుబాటులో ఉండే పరిహారాలు దరఖాస్తుదారులకు రక్షణ కల్పిస్తాయి.

సమ్మిళిత కచ్చితత్వం

అర్హులైన పౌరులను మినహాయించకుండా చట్టవిరుద్ధ నమోదులను నిరోధించాలి.

AI-assisted infographic by Pragnya IAS Academy, based on the cited sources.

నిర్దేశిత దరఖాస్తు, ప్రకటన మధ్య తేడా ఎందుకు ముఖ్యం?

ఫారం 6 నిర్దేశిత నమూనాకు ఓటర్ల నమోదు నియమాలు ఆధారం. దానికి అదనపు ప్రకటనను జోడించడం వల్ల అవసరమైన నియమ రూపకల్పన ప్రక్రియ లేకుండానే చట్టబద్ధ దరఖాస్తును వాస్తవంగా మార్చారనే ఆందోళనలు తలెత్తాయి. ఎన్నికల కమిషనర్లు సుఖ్‌బీర్ సింగ్ సంధు, వివేక్ జోషి తమ అసమ్మతి నోట్‌లలో ప్రస్తావించిన అంశాల్లో ఆన్‌లైన్ మార్పు కూడా ఒకటని నివేదిక పేర్కొంది.

పత్రాలను వేరు చేయడం వాటి పరిపాలనా గుర్తింపును మరింత స్పష్టం చేస్తుంది. అయితే, అనుబంధ ప్రకటనలోని ప్రతి అవసరానికి చట్టపరమైన అనుమతి ఉందా, అది అవసరమా, దామాషా సూత్రానికి అనుగుణంగా ఉందా అనే ప్రశ్నలను అది స్వయంగా పరిష్కరించదు. ఈ ప్రశ్నలకు ప్రకటనను, సంబంధిత ఆదేశాలను, వర్తించే చట్టాన్ని పరిశీలించాలి; అందించిన సమాచారం దాని చెల్లుబాటుపై తుది న్యాయ తీర్పును నిర్ధారించడం లేదు.

  • పరిపాలనా కార్యప్రవాహం చట్టం, నియమాలకు అనుగుణంగా ఉండాలి.
  • ప్రత్యేక ప్రామాణీకరణ వేర్వేరు సమర్పణలను నిర్ధారిస్తుంది; వాటి విషయాల చట్టబద్ధతను స్వతంత్రంగా నిర్ధారించదు.
  • అదనపు బాధ్యతలకు చట్టబద్ధ ఆధారం స్థానాన్ని ప్రక్రియాపరమైన సౌలభ్యం భర్తీ చేయలేదు.

రాజ్యాంగ, చట్టపరమైన వ్యవస్థ

అధికరణం 324 ఓటర్ల జాబితాల తయారీ, ఎన్నికల నిర్వహణపై పర్యవేక్షణ, నిర్దేశనం, నియంత్రణను ECIకి అప్పగిస్తుంది. అధికరణం 325 ప్రతి ప్రాదేశిక నియోజకవర్గానికి ఒక సాధారణ ఓటర్ల జాబితా ఉండాలని నిర్దేశిస్తుంది; కేవలం మతం, జాతి, కులం లేదా లింగం ఆధారంగా మినహాయించడాన్ని నిషేధిస్తుంది. అధికరణం 326 రాజ్యాంగ, చట్టబద్ధ అర్హతలకు లోబడి లోక్‌సభ, రాష్ట్ర శాసనసభల ఎన్నికలకు వయోజన ఓటు హక్కును ప్రాతిపదికగా నిర్దేశిస్తుంది.

ప్రజా ప్రాతినిధ్య చట్టం, 1950 నమోదు అర్హత, నమోదుల సవరణ, తొలగింపు, చేర్పును నియంత్రిస్తుంది. ఒకటి కంటే ఎక్కువ నియోజకవర్గాల్లోనూ, ఒకే నియోజకవర్గంలో ఒకటి కంటే ఎక్కువసార్లూ నమోదు కావడాన్ని ఈ చట్టపరమైన వ్యవస్థ నిషేధిస్తుంది. ECI పర్యవేక్షణాధికారం ఈ చట్టపరమైన వ్యవస్థ పరిధిలోనే పనిచేస్తుంది; దానిని పక్కనపెట్టదు.

గత ఓటర్ల జాబితాలో ఉన్న వ్యక్తి SIR సమయంలో లేదా అనంతరం ఫారం 6 సమర్పించినంత మాత్రాన చర్య తీసుకోబోమని ECI స్పష్టం చేసింది. అయితే, ఆ వ్యక్తి ఇప్పటికే మరో పార్లమెంటరీ లేదా శాసనసభ నియోజకవర్గంలో నమోదై ఉండకూడదు. ఇది గత చేర్పు, పునర్దరఖాస్తు కారణాలతో మాత్రమే చర్య తీసుకోబోమనే పరిమిత హామీ; ద్వంద్వ నమోదుకు అనుమతి లేదా తప్పుడు ప్రకటనలకు సంపూర్ణ మినహాయింపు కాదు.

అన్యాయమైన మినహాయింపును నివారించే రక్షణలు

ధృవీకరణ అవసరమే. అయితే, అసంపూర్ణ డిజిటల్ ప్రక్రియను పౌరుడు అనర్హుడనే నిర్ధారణగా భావించకూడదు. OTP వైఫల్యం, సహాయం లేకపోవడం లేదా అదనపు ప్రకటనపై గందరగోళం వల్ల సమర్పణకు ఆటంకం కలగవచ్చు; ఇవి పౌరసత్వం, వయస్సు లేదా సాధారణ నివాసాన్ని నిర్ధారించవు.

ఓటర్ల నమోదు అధికారులు నిర్దేశిత విచారణ ప్రక్రియను అనుసరించాలి; చట్టం కోరిన సందర్భాల్లో వాదన వినిపించేందుకు సహేతుకమైన అవకాశం కల్పించాలి. అర్హత లేదా నివాసంపై వివాదాలున్నప్పుడు స్పష్టమైన నోటీసు, అర్థమయ్యే కారణాలు, స్పందించే అవకాశం, చట్టబద్ధ పరిహారాల అందుబాటు ప్రధాన రక్షణలు. పరిపాలనా రూపకల్పన ప్రక్రియాపరమైన లోపాలను సరిదిద్దుకోవడానికి దరఖాస్తుదారులకు సహాయపడాలి; ఆ లోపాలను వారికి తెలియకుండానే మినహాయింపునకు కారణాలుగా మార్చకూడదు.

  • ప్రతి సమర్పణకు స్పష్టమైన స్వీకరణ ధృవీకరణ ఇచ్చి, పూర్తికాని దశ ఏదైనా ఉంటే గుర్తించాలి.
  • ఆన్‌లైన్ దరఖాస్తులతోపాటు సులభంగా అందుబాటులో ఉండే ప్రత్యక్ష, సహాయక మార్గాలను కొనసాగించాలి.
  • ప్రతికూల నిర్ణయాలు, అందుబాటులో ఉన్న అప్పీల్ ప్రక్రియను అర్థమయ్యే భాషలో తెలియజేయాలి.
  • దరఖాస్తుదారులు తగిన ప్రక్రియను ఉపయోగించేలా ప్రస్తుత నమోదులో సవరణను, కొత్త చేర్పును వేరు చేసి చూపాలి.

ECI ద్వంద్వ బాధ్యత: కచ్చితత్వం, సమ్మిళితత్వం

కచ్చితమైన జాబితాలు ద్వంద్వ, అనర్హ నమోదులను నిరోధించడం ద్వారా ఎన్నికల సమానత్వాన్ని రక్షిస్తాయి. సమ్మిళిత జాబితాలు అర్హులైన పౌరులు పాల్గొనే సామర్థ్యాన్ని రక్షిస్తాయి. ఇవి పరస్పర పూరక బాధ్యతలు: అనుచిత చేర్పు మాదిరిగానే అన్యాయమైన మినహాయింపు కూడా జాబితా నాణ్యతలో వైఫల్యమే.

సవరించిన ప్రక్రియ పత్రపరమైన స్పష్టతను మెరుగుపరచవచ్చు. అయితే, ఇది ప్రత్యేక ప్రామాణీకరణ దశలను కూడా ప్రవేశపెడుతుంది. అందువల్ల పత్రాలను లాంఛనంగా వేరు చేశారా అన్నదానితో మాత్రమే కాకుండా, అర్హులైన దరఖాస్తుదారులు నమోదును పూర్తి చేయగలుగుతున్నారా, అవసరాలను అర్థం చేసుకోగలుగుతున్నారా, లోపాలను సకాలంలో సరిదిద్దుకోగలుగుతున్నారా అన్నదాని ఆధారంగా దీని విజయాన్ని అంచనా వేయాలి.

  • అంతర్గత అసమ్మతి జాగ్రత్తగా చట్టపరమైన సమీక్షకు, పారదర్శక వివరణకు దారితీయాలి.
  • ప్రజా సూచనలు SIR కొనసాగుతున్న రాష్ట్రాల్లోని అవసరాలను, SIR ముగిసిన రాష్ట్రాల్లోని అవసరాల నుంచి వేరు చేసి వివరించాలి.
  • ఫారం 6, ప్రకటన దశల మధ్య నిలిచిపోయిన దరఖాస్తులను పర్యవేక్షణ ద్వారా గుర్తించాలి.
ఫారం 6, దానితోపాటు సమర్పించే SIR ప్రకటన: ప్రధాన తేడాలు
అంశంఫారం 6SIR ప్రకటన
స్వభావంఓటర్ల నమోదు నియమాల కింద నిర్దేశించిన దరఖాస్తునివేదిక పేర్కొన్న SIR ప్రక్రియలో ఫారం 6తోపాటు సమర్పించే అదనపు ప్రకటన
ఉద్దేశంఓటర్ల జాబితాలో చేర్పు కోసం దరఖాస్తుSIRకు సంబంధించిన అనుబంధ ప్రకటన; దానిలోని వివరాలు అందించలేదు
గత ఆన్‌లైన్ విధానంఒకే OTP, ఇ-సంతకంతో ప్రకటనతో కలిపి సమర్పించేవారుఅదే ప్రామాణీకరణతో ఫారం 6తో కలిపి సమర్పించేవారు
SIR కొనసాగుతున్న రాష్ట్రాల్లో సవరించిన విధానందీనికి ప్రత్యేక OTP ధృవీకరణ, ఇ-సంతకం అవసరంప్రత్యేక OTP ధృవీకరణ, ఇ-సంతకం అవసరం
SIR పూర్తయిన రాష్ట్రాల్లోనిర్దేశిత నమోదు దరఖాస్తుగా కొనసాగుతుందినివేదిక ప్రకారం, డిజిటల్ వేదికల నుంచి ఉపసంహరించారు
SIR జరుగుతున్న రాష్ట్రాల్లో నివేదిక పేర్కొన్న ఆన్‌లైన్ సమర్పణ విధానం
  1. 1. నిర్దేశిత ఫారం 6 దరఖాస్తును పూర్తి చేయాలి.
  2. 2. OTP ధృవీకరణ, ఇ-సంతకం ద్వారా ఫారం 6ను ప్రామాణీకరించి సమర్పించాలి.
  3. 3. దానితోపాటు సమర్పించాల్సిన SIR ప్రకటనను ప్రత్యేక పత్రంగా పూర్తి చేయాలి.
  4. 4. ప్రత్యేక OTP ధృవీకరణ, ఇ-సంతకం ద్వారా ప్రకటనను ప్రామాణీకరించి సమర్పించాలి.
  5. 5. రెండింటి సమర్పణను పూర్తి చేయాలి; విజయవంతంగా సమర్పించడం మాత్రమే ఓటరు నమోదుకు ఆమోదం కాదు.
Timeline
  1. బిహార్ SIR సమయంలో

    కాగిత రూపంలో ఫారం 6 సమర్పణలతోపాటు ప్రత్యేక ప్రకటన ఇవ్వడం ప్రారంభమైంది; ఆన్‌లైన్ ప్రక్రియలో పత్రాలను కలిపారు.

  2. సెప్టెంబర్

    SIR పూర్తయిన రాష్ట్రాల్లో డిజిటల్ వేదికల నుంచి ప్రకటనను ECI ఉపసంహరించింది.

  3. అక్టోబర్ 21

    ఆన్‌లైన్ దరఖాస్తుల్లో నిర్దేశిత ఫారం 6ను SIR ప్రకటన నుంచి వేరుగా చూపాలని ECI ఓటర్ల జాబితా విభాగం నిర్ణయించింది.

  4. మూల నివేదికలో పేర్కొన్న తదనంతర వివరణ

    ప్రతి పత్రానికి ప్రత్యేక OTP ధృవీకరణ, ఇ-సంతకం అవసరమని, SIR జరుగుతున్న రాష్ట్రాల్లో రెండింటినీ సమర్పించాలని ECI నిర్ధారించింది.

Significance, challenges & way forward

Significance

  • పత్రాలను వేరు చేయడం నిర్దేశిత దరఖాస్తుకు, అదనపు పరిపాలనా ప్రకటనకు మధ్య తేడాను స్పష్టం చేస్తుంది.
  • నమోదుకు ప్రాప్యతను ప్రభావితం చేయడం ద్వారా డిజిటల్ ఇంటర్‌ఫేస్‌లు మౌలిక ఎన్నికల హక్కులపై ప్రభావం చూపగలవని ఈ వివాదం తెలియజేస్తుంది.
  • ECI వివరణ పేర్కొన్న షరతుకు లోబడి, SIR సమయంలో లేదా అనంతరం చేర్పు కోరుతున్న గత నమోదిత వ్యక్తులకు అనిశ్చితిని తగ్గిస్తుంది.
  • పారదర్శకమైన, కచ్చితమైన, సమ్మిళిత జాబితాలు ఎన్నికల పరిపాలనపై విశ్వాసాన్ని బలోపేతం చేస్తాయి.

Challenges

  • పరిమిత డిజిటల్ సదుపాయం లేదా సహాయం ఉన్న దరఖాస్తుదారులకు ప్రత్యేక ప్రామాణీకరణ అవసరాలు అదనపు అవరోధాలు కలిగించవచ్చు.
  • SIR కొనసాగుతున్న, పూర్తయిన రాష్ట్రాల్లో వేర్వేరు అవసరాలను స్పష్టంగా తెలియజేయకపోతే గందరగోళం తలెత్తవచ్చు.
  • పత్రాలను వేరు చేయడం మాత్రమే అదనపు ప్రకటనల చట్టపరమైన ఆధారం, దామాషా సూత్రానికి అనుగుణతపై ప్రశ్నలను పరిష్కరించలేదు.
  • పత్రపరమైన లేదా సాంకేతిక అనుసరణకు అతిగా ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం వల్ల వాస్తవ అనర్హతను నిర్ధారించకుండానే అర్హులైన పౌరులు మినహాయింపునకు గురికావచ్చు.
  • అస్పష్ట నోటీసులు, నిర్ణయాల్లో జాప్యం, అందుబాటులో లేని పరిహారాలు లాంఛనప్రాయ రక్షణలను నిరుపయోగంగా మార్చవచ్చు.

Way forward

  • SIR ప్రకటన చట్టపరమైన ఆధారం, ఉద్దేశం, వర్తింపును వివరించే సమగ్ర సూచనలను ప్రచురించాలి.
  • డిజిటల్ అవసరాలు నిర్దేశిత దరఖాస్తులు, వర్తించే చట్టాన్ని యథాతథంగా ప్రతిబింబించేలా చూడాలి.
  • సహాయంతో సమర్పించే సౌకర్యం, అందుబాటులో ఉండే ప్రత్యక్ష మార్గాలు, సంబంధిత స్థానిక భాషల్లో స్పష్టమైన మార్గదర్శకత్వం కల్పించాలి.
  • నమోదు ప్రక్రియను అనవసరంగా మొదటి నుంచి ప్రారంభించకుండా, పెండింగ్ దశలను గుర్తించి పూర్తి చేసే అవకాశం దరఖాస్తుదారులకు కల్పించాలి.
  • నోటీసు, అవసరమైనప్పుడు స్పందించే అవకాశం, కారణసహిత నిర్ణయాలు, అందుబాటులో ఉండే చట్టబద్ధ అప్పీళ్లను నిర్ధారించాలి.
  • నమోదు లోపాలను రెండు కోణాల్లోనూ సమీక్షించాలి: అనుచిత చేర్పు, అన్యాయమైన మినహాయింపు.

Key terms

ఫారం 6
ఓటర్ల జాబితాలో వ్యక్తి పేరును చేర్చడానికి నిర్దేశించిన దరఖాస్తు.
ప్రత్యేక సమగ్ర సవరణ
వర్తించే ఎన్నికల చట్టపరమైన వ్యవస్థ కింద ఓటర్ల జాబితాలను ధృవీకరించి, సవరించేందుకు చేపట్టే ప్రత్యేక సమగ్ర ప్రక్రియ.
సాధారణ నివాసం
నమోదు కోసం వ్యక్తికి, నియోజకవర్గానికి మధ్య ఉండాల్సిన చట్టబద్ధ సంబంధం; కేవలం ఆస్తి యాజమాన్యం వల్ల ఇది ఏర్పడదు, కేవలం తాత్కాలిక గైర్హాజరు వల్ల ఇది ముగియదు.
ఓటర్ల నమోదు అధికారి
కేటాయించిన నియోజకవర్గానికి ఓటర్ల జాబితాను రూపొందించడం, సవరించడం, నమోదు అంశాలపై నిర్ణయించడం వంటి బాధ్యతలు కలిగిన చట్టబద్ధ అధికారి.
సహజ న్యాయం
అవసరమైన సందర్భాల్లో ప్రతికూల నిర్ణయానికి ముందు స్పందించే అవకాశం కల్పించడం, అంశాన్ని నిష్పాక్షికంగా పరిశీలించడం సహా ప్రక్రియాపరమైన న్యాయబద్ధత.
చట్టబద్ధ నిర్దేశిత దరఖాస్తు
చట్టం లేదా నియమాల కింద నిర్దేశించిన దరఖాస్తు; కేవలం పరిపాలనా సౌలభ్యం కోసం దాని చట్టపరమైన అవసరాలను పక్కనపెట్టలేరు.

Link with static syllabus

అధికరణం 324: ఎన్నికల సంఘం పర్యవేక్షణాధికారాలుఅధికరణం 325: సాధారణ ఓటర్ల జాబితా, మినహాయింపునకు నిషేధిత ప్రాతిపదికలుఅధికరణం 326: వయోజన ఓటు హక్కుప్రజా ప్రాతినిధ్య చట్టం, 1950: నమోదు అర్హత, ఓటర్ల జాబితాలుఓటర్ల నమోదు నియమాలు, 1960ప్రత్యాయోజిత శాసనం, పరిపాలనా సూచనల పరిమితులు
Revise these in the free Study Library →

Prelims practice MCQs

  1. Q1. నివేదికలో పేర్కొన్న ఆన్‌లైన్ ఫారం 6, SIR ప్రకటన వేర్పాటుకు సంబంధించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: 1. SIR జరుగుతున్న రాష్ట్రాల్లో ప్రతి పత్రానికి ప్రత్యేక OTP ధృవీకరణ, ఇ-సంతకం అవసరం. 2. వేరు చేయడమంటే ఆయా రాష్ట్రాల్లో దరఖాస్తుదారులు ఫారం 6 మాత్రమే సమర్పించాలి అని అర్థం. 3. SIR పూర్తయిన రాష్ట్రాల్లో డిజిటల్ వేదికల నుంచి ప్రకటనను ఇప్పటికే ఉపసంహరించారు. పైన ఇచ్చిన ప్రకటనల్లో ఏవి సరైనవి?

  2. Q2. ప్రతి ప్రాదేశిక నియోజకవర్గానికి ఒక సాధారణ ఓటర్ల జాబితా ఉండాలని, కేవలం మతం, జాతి, కులం లేదా లింగం ఆధారంగా మినహాయించరాదని నిర్దేశించే రాజ్యాంగ నిబంధన ఏది?

  3. Q3. ఓటరు నమోదుకు సంబంధించిన కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: 1. ఒక నియోజకవర్గంలో ఇంటి యాజమాన్యం ఉండటం మాత్రమే అక్కడ సాధారణ నివాసాన్ని నిర్ధారించడానికి సరిపోతుంది. 2. సాధారణ నివాస స్థలం నుంచి తాత్కాలికంగా దూరంగా ఉండటం మాత్రమే సాధారణ నివాసాన్ని ముగించదు. 3. వ్యక్తి ఒకే చోట ఓటు వేస్తే, రెండు శాసనసభ నియోజకవర్గాల్లో చట్టబద్ధంగా నమోదు కావచ్చు. పైన ఇచ్చిన ప్రకటనల్లో ఏది/ఏవి సరైనది/సరైనవి?

  4. Q4. ఓటర్ల జాబితా పరిపాలనకు సంబంధించి కింది ప్రకటనలను పరిశీలించండి: 1. ఫారం 6ను ఓటర్ల నమోదు నియమాలు, 1960 కింద నిర్దేశించారు. 2. ఎన్నికల చట్టంలోని స్పష్టమైన నిబంధనను అధిగమించడానికి ECI పరిపాలనా సూచనను ఉపయోగించవచ్చు. 3. నిర్దేశిత దరఖాస్తు నుంచి అదనపు ప్రకటనను వేరు చేయడం మాత్రమే ఆ ప్రకటనలోని ప్రతి అవసరం చట్టబద్ధమైనదని నిర్ధారించదు. పైన ఇచ్చిన ప్రకటనల్లో ఏవి సరైనవి?

Mains practice questions

GS 2 · 15 marks · 250 words

కచ్చితమైన ఓటర్ల జాబితాలు, సమ్మిళిత ఓటరు నమోదు పరస్పర పూరక రాజ్యాంగ బాధ్యతలు. SIR ప్రకటన నుంచి ఫారం 6ను వేరు చేసిన నేపథ్యంలో ఈ వ్యాఖ్యను పరిశీలించండి.

Frequently asked questions

SIR ప్రకటనను ECI రద్దు చేసిందా?

లేదు. SIR జరుగుతున్న రాష్ట్రాల్లో ఆన్‌లైన్ ఫారం 6 నుంచి ప్రకటనను వేరు చేసినట్లు నివేదిక పేర్కొంది; అక్కడ రెండింటినీ సమర్పించడం ఇప్పటికీ తప్పనిసరి. SIR పూర్తయిన రాష్ట్రాల్లో డిజిటల్ వేదికల నుంచి ఈ ప్రకటనను గతంలోనే ఉపసంహరించింది.

ఫారం 6 సమర్పిస్తే వ్యక్తి స్వయంచాలకంగా నమోదిత ఓటరు అవుతారా?

లేదు. ఫారం 6 అనేది ఓటర్ల జాబితాలో చేర్పు కోసం చేసే దరఖాస్తు. నమోదు అనేది వర్తించే ఎన్నికల చట్టం ప్రకారం ధృవీకరణ, నిర్ణయంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

గతంలో నమోదైన వ్యక్తి మళ్లీ ఫారం 6 సమర్పించినంత మాత్రాన చర్య ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుందా?

ఆ వ్యక్తి ఇప్పటికే మరో పార్లమెంటరీ లేదా శాసనసభ నియోజకవర్గంలో నమోదై ఉండకపోతే, గతంలో జాబితాలో పేరు ఉండటం, ఆ తరువాత SIR సమయంలో లేదా అనంతరం ఫారం 6 సమర్పించడం అనే కారణాలతో మాత్రమే చర్య తీసుకోబోమని ECI స్పష్టం చేసింది. ఈ వివరణ ద్వంద్వ నమోదుకు అనుమతి ఇవ్వదు.

పత్రాలను వేరు చేయడం వల్ల చట్టపరమైన వివాదం పరిష్కారమవుతుందా?

లేదు. ఇది నిర్దేశిత దరఖాస్తుకు, అదనపు ప్రకటనకు మధ్య తేడాను స్పష్టం చేస్తుంది. అయితే, ప్రకటనకు చట్టపరమైన ఆధారం, దానిలోని నిబంధనల చెల్లుబాటు వేర్వేరు ప్రశ్నలుగానే మిగిలి ఉన్నాయి.

గ్రూప్ 1 · గ్రూప్ 2 — కోచింగ్, తెలుగు నోట్స్

మీ పరీక్షకు సరిపోయే రాష్ట్ర అధ్యయనం ఎంచుకోండి. ఉమ్మడి GS పునాది ఉపయోగపడినా APPSC, TGPSC పేపర్లు ఒకేలా ఉండవు.

Free UPSC daily current affairs quiz — 10 questions, new every day at 8 am IST.

Call nowWhatsApp